Wasil Lewski – serce wolnej Bułgarii

19 lutego cała Bułgaria wspomina Wasila Lewskiego – człowieka, który stał się symbolem wolności, odwagi i poświęcenia. Choć nie jest to dokładna data jego śmierci, bo wyrok wykonano w nocy między 18, a 19 lutym 1873 roku, ten dzień został ustanowiony jako symboliczny dzień pamięci, w którym Bułgarzy oddają hołd jego życiu, ideom i wkładowi w walkę o niepodległość.

Lewski to nie tylko bohater z podręczników. Pamięć o nim jest żywa do dziś i pozostaje w sercach kolejnych pokoleń. To niewątpliwie największy bohater narodowy Bułgarii. Człowiek, który przez ponad 150 lat stoi ponad wszelkimi podziałami. O nim wciąż śpiewa się pieśni i recytuje wiersze, bo jego idee są wciąż żywe.

Lewski marzył o kraju wolnym od tyranii i niesprawiedliwości, o utworzeniu czystej i świętej republiki, w której każdy ma równe prawa, bez względu na narodowość i religię. Dla tych idei był gotów poświęcić wszystko – swoje życie, spokój, rodzinę. Postawił wszystko na to jedno marzenie!

Lewski urodził się w 1837 roku w małej wiosce Karlowo, ale jego serce było ogromne jak cała Bułgaria. Już jako młody mnich, a później rewolucjonista, wędrował po kraju, tworząc tajne komitety, planując powstanie i ucząc ludzi, że wolność wymaga odwagi i jedności.

Człowiek legenda

Za każdą legendą stoi człowiek – Lewski wędrował od wioski do wioski, nocował nie raz pod gołym niebem, głodował i codziennie narażał życie, by marzenia o wolności stały się rzeczywistością. Kiedy został pojmany i stracony w 1873 roku, Bułgaria straciła swojego najwierniejszego syna. Ale jego ideały rozprzestrzeniły się jak ogień, który nigdy nie zgasł. "Ty i ja żyjemy, by umrzeć. On umiera, aby żyć!...” - jakże wymowne i prorocze są słowa tureckiego sędziego, skazującego Lewskiego na śmierć.

Bułgarzy nazywają Lewskiego Apostołem Wolności. Nie tylko za walkę z okupantem, ale za to, że nauczał ludzi, że wolność trzeba pielęgnować codziennie – odwagą, sercem i mądrością. Za to, że budził ludzi do działania i przypominał, że wolność jest największą wartością i trzeba o nią walczyć: „Nie oczekujemy niczego od żadnego kraju i nikogo o nic nie błagamy. Wszystko zależy od naszych wspólnych sił – przeciw nim nie oprze się nawet najpotężniejsza siła natury”.

Dlaczego warto pamiętać

19 lutego to nie tylko oficjalne uroczystości i składanie wieńców. To moment, by zatrzymać się i poczuć wizję Apostoła Wolności. Wizję kraju, w którym ludzie mogą myśleć, mówić i żyć po swojemu. Wizję wspólnoty opartej na odwadze i odpowiedzialności.

Ten dzień to przypomnienie, że jedna osoba może zapalić iskierkę zmian, jeśli wierzy całym sercem.

Lewski nie zostawił po sobie fortuny, ale pozostawił coś znacznie cenniejszego - ducha wolnej Bułgarii. Ducha, który płonie w sercu każdego, kto marzy o wolności i sprawiedliwości. 

Współczesne echo jego życia

Dzień 19 lutego w Bułgarii to cicha modlitwa i przypomnienie, że wolność nie jest dana raz na zawsze. Trzeba o nią dbać, uczyć jej dzieci i pamiętać o tych, którzy oddali życie, byśmy mogli ją mieć.

Wasil Lewski – człowiek, który przemienił marzenia w czyn, a czyn w legendę. 

Niektórzy ludzie żyją w świecie marzeń. Inni – patrzą na rzeczywistość. Są też tacy, którzy zamieniają jedno w drugie – Douglas Everett.